miércoles, 5 de febrero de 2020

DIDÁCTICA 1: A MEDIACIÓN LINGÜÍSTICA, A COMPRENSIÓN LECTORA E A PRODUCIÓN ESCRITA NA AULA

Durante as primeiras sesións da materia de Didáctica da Ensinanza en Linguas Estranxeiras traballamos un aspecto novedoso que se está comezando a implementar no modelo educativo actual: a mediación lingüística. Esta enténdese primordial no proceso ensinanza aprendizaxe, especialmente no que respecta á materia de Linguas Extranxeiras. Non obstante, a mediación na ensinanza é un concepto moi recente, que se introduciu no currículo no ano 2017, ligada ás competencias chave. Por todo isto, resulta de grande importancia que o futuro profesorado coma nós estea familiarizado con este elemento co fin de favorecer á interculturalidade na aula. 


Como ben sabemos, tanto pola nosa experiencia estudantil coma docente, o modelo de ensinanza basado nas famosas catro destrezas (writing, listening, speaking e reading) non resulta eficiente e estase a quedar desfasado. Na actualidade preténdese avanzar cara a un modelo máis basado na mestura de linguas, entendendo que estas non se almacenan nas mentes do alumnado en compartimentos independentes, senón que existe unha continua interacción e asociación entre elas. Nese sentido, a mediación desempeña un papel fundamental, tal como podemos observar na anterior imaxe, extraída da presentación da docente na primeira sesión, onde tamén mencionamos os enfoques máis específicos dados polo MCER e o Companion Volume. Ambos concordan nunha visión máis orientada á acción (o alumnado debe comprender a utilidade do que aprende) e tamén na importancia da mediación cultural (intracultural e intercultural).

Unha vez tratados os aspectos teóricos previos, nesta primeira sesión da materia traballamos de forma práctica, en grupos, analizando diferentes actividades de mediación, cuxas conclusións exporiamos ao resto da clase ao finalizar. Algunhas das preguntas que tivemos que responder foron:

-É unha mediación escrita ou oral?
-De que tipo de mediación se trata?
-Cal é o obxectivo da tarefa?
-Por que mediar?
-Menciona as características do texto fonte.

O primeiro exercicio a analizar foi un cartel turístico sobre unha viaxe aos Ancares, para a continuación pasar a analizar unha situación máis complexa onde proporíamos ao alumnado que se imaxinasen que teñen que facer de guías turísticos para os seus amigos, comentando aspectos relevantes sobre a cidade. Dende a miña perspectiva, esta actividade foi unha boa forma de abordar de forma práctica os contidos sobre a mediación, posto que este concepto era en xeral descoñecido para a maior parte de nós e resulta de gran axuda telo presente se pensamos na nosa futura labor docente.

Despois desta actividade de quecemento comezamos coa parte de produción propia. Traballamos en grupos de 3 e 4 persoas creando unha actividade de mediación que compartiríamos nun documento de Drive colectivo coa totalidade da clase. Tras realizar dita actividade presentámola ao resto de compañeiros. No noso caso elaboramos unha actividade de inicio de curso, que tiña como obxectivo coñecer o perfil plurilingüe do grupo aula, pensado para 4º da ESO.

Volveriamos a empregar esta mesma actividade al longo das seguintes sesións para continuar ampliandoa cos novos contidos; incluiriamos no mesmo documento as rúbricas para a actividade e os métodos de avaliación. Resultou novamente de gran utilidade plantexarnos estes conceptos en torno á mediación.

Unha vez finalizados os contidos sobre a mediación, pasamos ás actividades de comprensión oral, interacción e comprensión escrita. No noso caso traballamos a temática dos correos electrónicos e para levalo á práctica na aula decidimos deseñar unha proposta de sesión que consistía en contactar con outro centro en Inglaterra e establecer un intercambio de correos entre o alumnado dos dous centros. Deste xeito, a actividade de escritura sería real e motivaría máis ao alumnado para mellorar tanto a comprensión lectora coma escrita.

Para finalizar esta entrada gustaríame facer unha breve reflexión sobre o meu propio proceso de aprendizaxe durante o transcurso das sesións nesta materia. Como xa mencionei anteriormente, a mediación lingüística era un elemento descoñecido para min e nunca me parara a pensar na importancia que esta ten para o alumnado. Efectivamente, un bo docente debe ser consciente do plurilingüismo presente na comunidade e no grupo aula no que se atopa, o que favorecerá á converxencia das diferentes linguas na aula dun xeito adecuado e ademais permitirá realizar actividades de mediación intercultural que son fundamentais para a aprendizaxe plena do alumnado.

Outro aspecto que me pareceu de grande interese foi a idea de facer da comprensión lectora e escrita algo máis dinámico e divertido. Nas actividades orais é máis doado pensar xeitos de presentar as tarefas ao alumnado dun xeito atractivo, posto que contamos cunha gran variedade de material audiovisual favorecido polo desenvolvemento das redes sociais. Non obstante, a comprensión lectora e escrita é esa parte da materia que parece estar anclada no pasado, nunha mera reprodución de estándares previamente dados polos manuais tradicionais. Creo que todo isto debe cambiar canto antes. Resulta de vital importancia adoptar metodoloxías construtivistas nas nosas aulas onde a aprendizaxe sexa algo que o alumnado perciba como útil e de interese para a súa vida diaria e para o seu futuro. Empregar a mediación ou actividades de comprensión que partan da realia con obxectivos claros e concretos pode mellorar e case transformar por completo o modelo de educación actual, que dende a miña perspectiva, tendo en conta á miña experiencia profesional como docente, aínda segue a ser moi deficiente. Por isto, considero que é a nosa responsabilidade como futuro profesorado pasar desta mera teoría á implantación real de todos estes conceptos e metodoloxías.

Por último, gustaríame compartir con vós a ligazón dun sitio web para a realización de writings dun xeito creativo e dinámico. Talvez vos resulte de axuda.


Sorte!

No hay comentarios:

Publicar un comentario